#

Wednesday, April 16, 2008

Унаагаа солив

Сүүлийн хэдэн сарын туршид байнга тэмээ унаж зүүдэлж байсан юмсан. Харин энэ удаад нэлээд харшсан ч гэсэн эрч хүчтэй, бас их ааштай, омголон догшин ч сайхан гал шарга морьтой боллоо. Удаан хугацааны хатуу эдэлгээ энэ морины өнгө зүсийг нэлээд дарсан ч, угийн омголон чанар, сүр хүч, чадал тэнхээг нь бууруулсангүй, харин ч хат сайт ган төмрийг нугалах тусам харимхайн хүч нь улам нэмэгдэдгийн адилаар энэ морины омголон, догшин нь нэмэгджээ. Уг нь морьд, бараг ихэнх морьд эдлэх тусам л номхордог юм. Тэмээ ч гэсэн тэр.

Хичнээн ааштай, догшин байлаа ч 3 сар талхичихаар тэгээд хонины хээр, хүүхэд хөгшидийн зугаа болоод номхорчихдогсон. Энэ жамыг сөрж чадсан тийм шийр чангатай морьтой би нэг ч удаа таарч байсангүй, харин нэг тэмээтэй бол таарч байсан юм. Ингэ шиг жижигхэн бөхтэй, цүдгэр гэдэстэй болохоор нь “Боос бор” гэж нэрлэдэг бор ат байж билээ, Бусад тэмээд бол эхлээд барьж авахад цээж нь хүнгэнээд, омголон догшин юм шиг атлаа 10 хоногийн эдэлгээний дараа номхорчихдог бол “Боос бор” яг эсрэг. Эхлээд барьхад ер үргэж туйлахгүй, тавчиж, тоглохгүй атлаа 10 хоног эдлээд эхлэхээр л гэнэт ааш ороод, явдал нь чангараад, догшироод эхэлдэг адгуус даа.

Бусад тэмээг эдлэх бүр улам сүр нь гундаж, тамир нь барагдаж, үглээ эмгэн шиг алхах бүрдээ гунганаад эхэлдэг бол “Боос бор” эдлэх тусам араа нь хавираад л, цээж нь хүржигнээд л зүтгээд байх, арга ядаад бид түүнийг хамгийн хүнд ачаанд оруултал, хөл дээрээ арай чуу боссон атлаа, хөтөлж яваа намайг тавчих гээд, тавчуулахгүй бултаад байхаар, хазах гээд дайраад байж билээ. Тийм л шийр чангатай тэмээ дээ.

Энэ шарга морь бол яг тэр “Боос бор” шиг морь юм. Олон хоногийн эдэлгээний ор мөр түүний нуруу, хондлойгоор нь илхэн харагдаж, үс нь налаад, оломцог төдийгүй хугалдаргаар нь хүртэл халзарчихсан байхыг бодоход их л удаан эдэлж дээ, хөөрхийг. Тийм атал ер номхорсон шинжгүй, намайг оосорлоод авах гэтэл цахалж, цоройгоод хамаг ногт, цулбуурыг тасчаад хаячихав. Тэгээд оосорлочих арай бөххөн уяа олдохгүй болохоор нь хүзүүндээ байсан урт шар хадгаар оосорлолоо. Тэгтэл хадаг салхинд жаахан дэрвэх төдийд нөгөөх чинь дахин үргэж давхиад өнөөх хадгыг бүүр юу ч үгүй тасчаад хаячихав. Уг нь тэр хадаг бол Далай багшийн өөрийн гараар өгсөн хадаг юм.

Ингээд оосорлох юм олох санаатай ийш тийш хартал бас баахан буутай, хар хар хувцастай америк цагдаа нар бужигначихаж, холхон байсан нь дээр, тэгээд Шарга морио нэгэнт оосорлох юмгүйгээс хойш хүзүүгээр нь тэвэрчихээд, тэднээс буруулав.

За юутай ч унаагаа солив, хэзээ ч номхоршгүй, хэзээ ч эцэж, цуцашгүй, хэзээ ч цөхрөшгүй тийм гал шарга морьтой болов. Нэг оосорлох юм олох л асуудал байна даа, олдох байлгүй, болохгүй бол түр зууртаа индиан шиг л юу ч үгүй мордчихно доо. Ямар сураагүй юм биш.

#

7 comments:

ZAYA said...

За амжилт хүсье. Улам хийхийг бичих нь гэж бодлоо.
Тэмээ ч байсан морь ч байсан чанартай чансаатай байноо.

arsun said...

Hulug moritoi boljee
Huleg baatar mini.

Ter amerik tsagdaa nar yundaa bujignaldaa yum bol asuugaadahgui, hehe.

nana said...

hahaha, hehe, baahan ineev.

артаньян said...

Холын газар саад бэрхшээл рүү сөрөн бэдэрдэг хүмүүнд сайн унаа олдож дээ. Ихийг амжуулаарай, зүүд чинь зөнтэй байг.

eebee said...

Унаагаа сольсон нь их учиртай байхаа...Би ч сайны тэмдэг гэж бодож байна

Anonymous said...

hi
temee unaj zuudleh ih muu gej unshij baisan yum baina. tsendiin damdinsurengiin neg nom baidag. chotgor shulam lus savdagtai uulzsan humuus gedeg bhaa. ene nomond nileed delgerengui baidgiin. unshij uzeerei. yum bichihgui bolohoor gaihaj suuna shuu. amjilt husye

Egel1n said...

Hi,
Mori unaj bui chini mash sain baina. Unahdaa omgolong ni unaj bui chini buur sain. Yer ni buddha-n ter hiimori (windhorse)-g bi zuudnii moritoi ih holbootoi buyu hunii hiimori lundaatai ih holbootoi gej boddog. Bi ch gesen zarimdaa mori unaj zuudlene l dee. Ene l uyed huvi hunii hiimori lundaa mash sain baih shig bdiin shuu. (Hii mori = Wind Horse)
Lam bodisadvaa humuus ni ene talaar nariin yum yarih baih l daa.

Neg asuuh zuil bna. Ter shar hadagiig Dalai bagsh tand bodit bus yortontsod o'gson uu? Nadad ch bas (medeej bodit bus zuudnii yortontsod) heden ongiin hadag namaig tongoij mo'rgohod hu'zuun deer mini tohoj o'gsonoos gants shar hadagiig (hee ni yag deer uyeiin oros busnii durdan shig dugui saihan heetei ulabar shar neeg ih goyo shar o'ngo) bi oortoo uldeej busdiig ni (ulaan, tsagaan, hoh geh met ) humuust taraaj o'gson yum.

Tegeed taniig Dalai Bagshiin o'gson hadag geheer genet sanaad asuulaa l daa. Ter shar hadag tasarch baigaagiin tuhaid bol neg sain nom unshuulah hiimoriin san ch yum uu heregtei l bol uu daa.

Za tegeed hiimor lundaa sain bgaan bna geed Freeway-deer 100 mile/hour davhiad baiv aaa :p
Tand amjilt huseye